Türkiye'nin Avrupa ile ticaretinde giderek büyüyen lojistik engeller, Dış Ticarete Yön Verenler Derneği (DIŞYÖNDER) tarafından düzenlenen panelde sektörün önemli temsilcilerinin katılımıyla değerlendirildi. Schengen vizesi, sınır kapılarındaki beklemeler, geçiş belgesi sorunları ve artan taşımacılık maliyetlerinin ele alındığı toplantıda, Türkiye'nin ihracattaki hız avantajını kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya olduğu vurgulandı.
“Gümrük Birliği'nin 30 yıllık eksiklikleri artık giderilmeli”
DIŞYÖNDER Başkanı Dr. Hakan Çınar, Türkiye'nin Avrupa pazarındaki en büyük rekabet avantajlarından birinin coğrafi yakınlık olduğunu belirterek, lojistikte yaşanan sorunların bu üstünlüğü zayıflattığını ifade etti.
Çınar, “Gümrük Birliği sayesinde sanayi ürünlerimizin serbest dolaşımını sağladık ancak aynı malları taşıyan sürücülerimizin hareketliliğini kolaylaştıramadık. Bu çelişkiyi artık ortadan kaldırmalıyız. Gümrük Birliği'nin güncellenmesi yalnızca ticaret politikası değil, Türkiye'nin rekabet gücünü koruma meselesidir. Gümrük vergilerini kaldırırken ticaretin önüne görünmez duvarlar örülmesine seyirci kalamayız” dedi.
Panelde ortak mesaj: Lojistik sorunlar ihracatı tehdit ediyor
DIŞYÖNDER üyesi akademisyen Dr. Ayşegül Ketenci'nin moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde, lojistik ve sanayi temsilcileri sorunları farklı boyutlarıyla değerlendirdi. Ketenci yaptığı giriş konuşmasında Gümrük Birliği’ne hizmet sektörünün dahil edilmemesinin bugünkü sonuçlarda etkisine değindi ve konunun önemine değindi
LojiDer Başkanı Dr. Kayıhan Özdemir Turan, Schengen bölgesindeki 180 günde 90 gün kalış kuralının profesyonel sürücüler için ciddi engel oluşturduğunu belirterek özel statü önerisini gündeme getirdi. Turan, acil bir eylem planı oluşturulması gerektiğini ve Dışişleri Bakanlığı’na sektör olarak gidilerek konunun öneminin bir kez daha dile getirilmesi gerektiğine işaret etti.
GAİD Başkanı Cavit Değirmenci, Köstence Ro-Ro hattındaki beklemelerin maliyetlere etkisini değerlendirerek, Köstence hattındaki Ro-Ro gemilerinin İstanbul Boğazı’nda trafik ve kılavuzluk kısıtlamaları nedeniyle günlerce bekletildiğini ve bunun maliyetleri artırdığını belirtti. Değirmenci, “Şu anki süreci tek cümleyle özetlersek; çalışarak batıyoruz” diyerek durumun yarattığı sonuca da değindi.
UTİKAD Başkanı Bilgehan Engin sınır kapıları, limanlar ve taşıma koridorlarında yaşanan sıkışıklıklara dikkat çekti. Kapıkule, Sarp ve İran sınır kapılarının yanı sıra Karadeniz’deki güvenlik sorunları ve Mersin Limanı’ndaki antrepo dolulukları nedeniyle tüm hatlarda sıkışıklık yaşandığını belirten Engin, “30 Kasım kritik bir eşik. Ticaret Bakanlığı aktif çalışıyor ancak bu sorunu kalıcı olarak sonuçlandırana kadar ucunu bırakmamalıyız” ifadelerini kullandı.
Sanayici perspektifinden değerlendirmelerde bulunan Zandar Ayakkabı Başkanı Erkan Zandar, lojistik avantajının kaybedilmesinin ihracatçıların rekabet gücünü aşındırdığını vurguladı. Zandar, “artık lojistik avantajımız kalmadı. THY’nin havacılıkta yarattığı bölgesel merkez olma başarısını ne yazık ki karayolu ve demiryolunda yakalayamadık. İhracatçılar olarak şu an uzatmaları oynuyoruz” açıklamasını yaptı.
“30 Kasım geçici rahatlamanın değil, kalıcı çözümün başlangıcı olmalı”
Ticaret Bakanlığı'nın girişimleriyle 30 Kasım'a kadar sağlanan geçici kolaylığın önemli olduğunu belirten Çınar, konunun Dışişleri Bakanlığı tarafından da öncelikli diplomatik gündem haline getirilmesi gerektiğini söyledi.
Çınar, profesyonel sürücülere özel statü tanınması, vize süreçlerinin kolaylaştırılması, geçiş belgelerindeki kısıtlamaların azaltılması ve sınır kapılarında ortak dijital uygulamaların geliştirilmesi yönünde somut adımlar atılmasını önerdi.
“Sınırda bekleyen yalnızca TIR değil, Türkiye'nin rekabet gücüdür”
Türkiye'nin ihracatını artırmak için üretim, finansman ve pazar çeşitlendirmesi kadar teslimat güvenilirliğine de odaklanılması gerektiğini vurgulayan Çınar, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Bugün ihracatçımız yüksek maliyetlerle, finansman güçlükleriyle ve küresel rekabetle mücadele ediyor. Bir de ürettiği malı müşterisine zamanında ulaştıramıyorsa rekabet şansını kaybediyor. Sınır kapısında bekleyen yalnızca bir TIR değildir; ihracatçımızın sermayesi, sanayicimizin emeği ve Türkiye'nin uluslararası itibarıdır. İhracatımızı büyütmek istiyorsak, ticaretimizin önündeki görünmez sınırları kaldırmak zorundayız.”
Dr. Hakan Çınar
DIŞYÖNDER Yönetim Kurulu Başkanı